تبلیغات
علم کشاورزی|خواص دارویی|کشت گیاهان و قارچ - مطالب ابر درخت

علم کشاورزی|خواص دارویی|کشت گیاهان و قارچ

از هوای تلخ روزگار بیزارم/ اما جای کینه یه درخت می‌کارم

سه شنبه 25 مهر 1391

اصول تربیت و هرس گیاهان باغبانی 

رشد و نمو گیاهان را با تغییر در شرایط محیطی و یا دستكاری در خود گیاه می‌توان تنظیم كرد، برای رسیدن به چنین تغییراتی در گیاه از روش‌های فیزیكی مانند تربیت كردن (Training) و هرس كردن (Pruning) و یا از روش‌های شیمیایی نظیر كاربرد مواد تنظیم كننده رشد استفاده می‌شود. واژه تربیت كردن گیاهان به معنی تكنیك‌ها و روش‌هایی است كه برای تنظیم اندازه، شكل و جهت رشد گیاه بكار می‌روند. هرس كردن یا حذف قسمت‌هایی (جوانه، شاخه، برگ و گل و میوه) از گیاه همراه با عمل تربیت انجام می‌گیرد، تا گیاه به شكل یا فرم معینی ایجاد شود. به عنوان مثال تربیت درختان میوه و گیاهان زینتی به اشكال مختلف و یا حصار. تربیت گیاهان بایستی در مراحل اولیه رشد انجام شود. هرس منظم برای حفظ شكل و تعادل فیزیولوژیكی لازم برای گلدهی و میوه‌دهی ضروری است. تربیت گیاهان باغی همیشه نیاز به هرس ندارد بطوری كه در برخی گیاهان بالا رونده مانند گوجه فرنگی، خیار و برخی از لوبیاها باید آنها را به قیم بست تا برگهایشان از نور كافی برخوردار شوند این عمل به شكل غیر مستقیم گلدهی و میوه‌دهی را تحریك می‌كند و باعث می‌شود كه میوه آنها تمیز بماند. 

هدف از هرس:

هرس گیاهان باغی بطور عمده به سه دلیل زیر انجام می‌گیرد: 

1- تنظیم اندازه گیاه

2- بدست آوردن شكل یا فرم معین 

3- بهبود كارآیی یا باروری گیاه (تنظیم كمیت و كیفیت محصول). 

هرس اثر پاكوتاه كنندگی در گیاهان دارد. به عنوان مثال كوتاه كردن منظم درختچه‌های زینتی و گیاهان حصار باعث می ‌شود كه آنها ارتفاع مناسبی داشته باشند. 

هرس درختان 
میوه سبب تولید تاجی مناسب برای سهولت در برداشت می ‌شود. 

هدف دیگری كه در اثر تربیت و هرس كردن گیاه بدست می‌آید ایجاد اسكلتی مناسب با شكل مشخص و معین است. برای رسیدن به این مقصود باید در مراحل اولیه رشد درختان، شاخه‌های اصلی انتخاب و مشخص شوند تا اسكلت آینده درخت تشكیل شود. شاخه‌هایی اصلی انتخاب شده باید از فضای كافی برخوردار باشند به طوری كه پس از رشد در سالهای آینده و رسیدن به نمو كامل، میزان سایه‌اندازی آنها به حداقل ممكن برسد. علاوه بر آن زاویه بین شاخه‌های اصلی و تنه درخت (محل انشعاب شاخه‌های فرعی)(Crotch) باید به قدری كافی باز باشد زیرا این موضوع مانع از شكستن شاخه‌ها در اثر میوه‌دهی زیاد می ‌شود. اگر این زاویه كم باشد فرم دهی اسكلت درخت ضعیف است. 

تكنیك‌های هرس :

هرس گیاهان یكی از روش‌های مهم در 
باغبانی است كه شامل حذف قسمتی از تاج و مقداری از سیستم ریشه گیاه می‌شود تا بدین طریق تعادل لازم بین مراحل جنسی و رویشی ایجاد شود. هرس تاج (اندام‌های هوایی) تعدد نقاط رشد را كاهش داده و مصرف ازت و سایر عناصر ضروری را بیشتر كرده و بكارگیری هیدرات‌های كربن را كاهش می‌دهد. بنابراین رس تاج رشد رویشی را تحریك كرده و مرحله رشد زایشی را به تأخیر می ‌اندازد. معمولاً گیاهان جوان و قوی را بایستی هرس سبك انجام داد. هرس سنگین گیاهان قوی تشكیل جوانه گل و بلوغ را به تأخیر می‌اندازد. از طرف دیگر گیاهان باغهای قدیمی و مسن به انجام هرس شدید نیازمند هستند تا قدرت و جوان سازی آنها تحریك شود. 

هرس ریشه گیاهان سبب كاهش جذب ازت شده، رشد رویشی و تقاضا برای هیدرات‌های كربن كم می‌شود. در نتیجه هیدرات‌های كربن تجمع یافته و تشكیل جوانه گل را تحریك می‌كنند. زمانی كه نسبت C:N زیاد باشد گلدهی محقق می‌شود اگر هرس شدید بر روی شاخه‌های قوی انجام گیرد این نسبت كم شده و رشد رویشی صورت می‌گیرد. تعادل بین مراحل رشد رویشی و زایشی در گیاهان كه در نتیجه هرس ایجاد می‌شود، با واژه نسبت C: N بیان می‌شود. بنابراین هرس شاخه و ریشه برای گلدهی و باردهی درختان میوه بسیار ضروری است. 

اصطلاحات هرس:

جوانه انتهایی (Apical bud (apex) : نوك ساقه، یا بالاترین جوانه موجود بر روی ساقه را گویند. 

جوانه چوب: جوانه‌ای كه در اثر رشد آن شاخه تولید می‌شود. 

جوانه گل: جوانه‌ای كه مولد گل یا خوشه گل است. 

زاویه برگی: زاویه بین یك برگ و ساقه‌ای كه بر روی آن قرار دارد. 

جوانه راكد(Dormant bud):جوانه‌ای است كه در زاویه برگی قرار گرفته اما فعال نیست، مگر اینكه شاخه‌ها صدمه ببینند. 

شاخه پیشاهنگ(Leader shoot): شاخه‌ای كه رشد فعال داشته و به صورت انتهایی قرار دارد و هر ساله بر رشد آن افزوده می‌شود. 

شاخه جانبی(Lateral shoot): شاخه‌ای كه از رشد جوانه جانبی موجود در زاویه برگی ساقه ایجاد می‌شود.

شاخه عقیم(Blind shoot): شاخه‌ای است كه به طور كامل رشد نكرده و جوانه انتهایی آن سقط شده است. این نوع شاخه رشد بیشتری نمی ‌كند. 

شاخه سال جاری(Current year's growth) : ‌شاخه‌‌ای است كه در اثر رشد جوانه فصل جاری ایجاد می‌شود. 

چوب یكساله: شاخه یا رشدی است كه حداكثر یك سال عمر دارد. 

حذف گلهای خشك(Dead- head): هرس و حذف گلهای خشك و پژمرده یا غلاف‌های نارس محتوی بذر را گویند. 

جوانه گیری(Disbudding):‌حذف جوانه‌ها یا شاخه‌های اضافی را به هنگام آغاز رشد جوانه گیری نامند. 

سرزنی شاخه‌های علفی(Pinch back):‌حذف و هرس انتهای شاخه‌های نرم، علفی و در حال رشد را كه به كمك انگشتان دست انجام میگیرد پنسمان گویند. 

سیخك(Spur): شاخه كوتاهی كه رشد كندی دارد و خوشه‌های جوانه گل روی آن تشكیل می‌شود. 

پاجوش(Sucker): شاخه‌ای كه معمولاً از ریشه گیاه در زیر خاك و یا در سطح زمین منشاء می‌گیرد. پاجوش‌ها شاخه‌هایی نابارور و ناخواسته هستند. 

نرك(Water shoot (water sprout): شاخه‌ای است نابارور و نامطلوب كه به شكل عمودی بر روی شاخه‌های مسن ایجاد می‌شود معمولاً برگهای آن از برگهای درخت بالغ كاملاً مشخص و كوچكتر است. گاهی ممكن است در روی تنه درخت نیز رشد كند. 

روش‌های هرس كردن:

هرس شاخه :

هرس در گیاهان ممكن است به دو حالت سرزنی (Heading back) یا حذف كامل(Thinning out) شاخه‌ها انجام شود. سرزنی عبارت است از حذف قسمت انتهایی شاخه‌های اصلی یا تنه، كه سبب حذف اثر غالبیت انتهایی می‌شود و به دنبال آن جوانه‌های جانبی زیر محل برش فعال می‌شوند. در درازمدت سرزنی باعث تولید گیاهی كوچك‌تر و متراكم نسبت به گیاه هرس نشده میشود. حذف كامل یعنی بریدن شاخه‌ها از تنه اصلی به صورت كامل. 

حذف كامل باعث بزرگتر شدن اندازه گیاه می‌شود اما شاخه‌ها در مقایسه با گیاه هرس نشده بیشتر باز هستند. به هر حال سرزنی هرس سبك‌تری نسبت به حذف كامل است. 

در هرس درختان میوه معمولاً تركیبی از دو روش فوق استفاده می‌شود. در تربیت و هرس گیاهان باغی سرزنی به عنوان عامل اولیه و اساسی در شكل دهی و ایجاد تاج لازم است، در حالی كه انجام حذف كامل شاخه پس از ایجاد گیاه اهمیت دارد. در نهایت شاخه‌های خشك شده، بیمار، ضعیف و متداخل را بایستی حذف كامل كرد. 

نحوه بریدن شاخه در هرس :

نحوه برش اندام‌های گیاه برحسب خصوصیات آن مقدار جزئی متفاوت است. شاخه‌های چوبی جوان و یكساله را كه معمولاً قطری در حدود 1-0.5 سانتی‌متر دارند باید به كمك قیچی باغبانی و با برشی حدود نیم سانتی‌متر بالاتر از جوانه قطع شوند بطوری كه این برش به صورت مایل و در جهت مخالف جوانه انجام گیرد. 

بریدن و حذف شاخه‌های چوبی و سنگین كه دارای قطری بیش از 4-3 سانتی‌متر هستند بایستی در طی سه مرحله و با استفاده از قیچی‌های دسته بلند و یا ارّه انجام پذیرد. نكته مهم اینكه حتی‌الامكان بایستی برآمدگی (زایده‌ای) از شاخه قطع شده بر روی تنه درخت باقی نماند و حداكثر اندازه قسمت باقیمانده از 3 میلی‌متر تجاوز نكند تا امكان ترمیم زخم محل برش وجود داشته باشد. در نهایت محل برش در شاخه‌های قطور با چسب پیوند پوشانیده می‌شود. 

هرس پوست :

این نوع هرس در فصل رشد رویشی گیاه انجام می‌شود. در این حالت با زخم كردن یا حذف پوست، هیدرات‌های كربن و هورمون‌های رشد در اندام‌های هوایی واقع در بالای زخم تجمع یافته و موجب تحریك تمایزیابی جوانه‌های گل در شاخه‌های تیمار شده می‌شود. روش‌های مختلفی برای هرس پوست وجود دارد كه شكاف زنی(Scoring) ، حلقه زنی(Ringing) و طوقه برداری (Girding) سه روش مهم آن هستند. در شكاف زنی، پوست ساقه یا شاخه‌های اصلی با خطوطی موازی در زیر جوانه خراش داده میشود. این روش نسبت به دو روش دیگر كارآیی كمتری دارد. درختان بالغ و قوی به حلقه زنی یا طوقه برداری واكنش خوبی نشان می ‌دهند اما درختان بسیار جوان پاسخ خوبی به این عمل نمی‌دهند. در حلقه‌زنی، حلقه‌ای كامل در پوست ساقه بریده می‌شود. در طوقه برداری با استفاده از سیم، حلقه‌ای به دور ساقه برای مدت 6 ماه بسته می‌شود یا نواری از پوست به ضخامت 10-5 میلی‌متر برداشته می‌شود. 

هرس گل و میوه:

با توجه به اینكه سطح برگ و میزان فتوسنتز یك گیاه مقداری مشخص است، اگر تعداد گلها و میوه‌ها، كه محل جذب مواد فتوسنتزی (هیدراتهای كربن) هستند به روشی كم شود تعادل لازم برای تولید محصول مرغوب حاصل می‌شود. در عمل با انجام هرس گل و میوه (تنك كردن) با روش فیزیكی و یا با استفاده از مواد شیمیایی این نتیجه بدست می‌آید. مواد مختلفی مانند NAA و سوین برای تنك شیمیایی بكار می‌روند. 

زمان انجام هرس :

بطور كلی زمان مناسب برای هرس به نوع گونه گیاهی و هدف از انجام هرس بستگی دارد. اكثر درختان در فصل زمستان هرس می‌شوند كه به این عمل هرس زمستانه (هرس ركود) گویند. اما در برخی مواقع انجام هرس تابستانه (هرس سبز) نیز سودمند است. غالباً هرس در درختان خزان دار انجام شده و این كار برای درختان میوه همیشه سبز كمتر مورد استفاده قرار می‌گیرد. بنابراین انجام هرس در فصول زمستان و تابستان است یا به عبارتی دقیق‌تر در طی فصل ركود و فصل رشد. انجام میگیرد 

  • نظرات() 
  • ارقام نارنگی

    پنجشنبه 8 تیر 1391

    ارقام نارنگی :

    در سال 1837 بلانکو کلیه ی مرکباتی که دارای مشخصه هایی چون داشتن میوه ی کوچکتر از پرتقال ، پوست دهی آسان و وجود لپه های سبز رنگ در بذر بودند را Citrus reticulate Blanco نامید .

     ارقام این گونه عمدتاً دارای درختانی با جثه کوچک همراه با شاخه های باریک ، برگ های پهن یا باریک نیزه ای و گل های منفرد یا خوشه ای هستند .نارنگی ها از بیشترین میزان غیر یکنواختی فنوتیپیکی در میان گونه های مربوط به جنس سیتروس برخوردارند . در این گروه هم حالت تک جنینی و هم کلون های چند جنینی وجود داشته که به صورت خود بارور و خودناسازگار مشاهده می شوند . در سال های دور ، انواع نارنگی با طعم شیرین به عنوان دسر غذایی مصرف داشته در حالیکه از انواع ترش جهت پایه ، طعم دهنده غذا و دارو استفاده شده است .

    در ادامه ارقام و گونه های نارنگی معرفی شده است

    نارنگی ها بر اساس خصوصیات پوست ، کیفیت گوشت و آب میوه ، رشد عمومی درخت به دو گروه اصلی ماندرین و تانجرین تقسیم می شوند .

    گروه ماندرین به نارنگی های متداول در ژاپن ، چین ، اسپانیا ، ایتالیا و آفریقای جنوبی و آن دسته از دورگه هایی که بین گونه ای یا بین جنسی که نارنگی یکی از والدین آن ها است و برخی مشخصات نارنگی در آن ها قابل مشاهده است به کار می رود .

    گروه تانجرین به نارنگی های آمریکا ، استرالیا و چین که دارای مواد رنگی بالایی می باشند گفته می شود .

    میوه ارقام نارنگی با توجه به شرایط محیطی از اواخر پاییز تا اوایل بهار می رسد درختان ، مقاوم به سرما بوده اما میوه به دلیل کوچکی و نازکی پوست به سرعت از سرما آسیب می بیند . درختانی که در مناطق با گرمای کافی و رطوبت مناسب رشد کرده اند تولید معطرترین میوه در زمان رسیدن میوه می نمایند . به همین دلیل کشت نارنگی ها در مناطق سردتر کمتر توصیه می شود .

    و اما ارقام مختلف نارنگی

    گروه ماندرین

    1- نارنگی ساتسوما ( Satsuma )

    2- نارنگی کلمانتین ( Clementin )

    دو رگ های تانجلو ( Tangelo )

    3- نارنگی های تانجلو (  Tangelo)

    4 - نارنگی های تانگور ( Tangor )

    الف : تمپل ( Temple  )

    ب : مورکات ( Murcat )

    پ : کینگ ( King )

    5- نارنگی های کمپلکس

    الف : لی ( Lee )

    ب : اوسئولا ( Osceola )

    پ : روبینسون ( Robinson )

    ت : نوا ( Nova )

    ث : پیج ( Page )

    سایر دورگ های نارنگی

    6- نارنگی ویلینگ ( Wilking )

    7- نارنگی فیرچاید ( Fairchid )

    8- نارنگی کینو ( Kinnow )

    9- نارنگی کارا ( Kara )

    10- نارنگی فرمنت ( Ferement )

    11- نارنگی بکرایی ( Bakraei )

    گروه تانجرین

    1- نارنگی پونکن ( Puncan )

    2- نارنگی دنسی ( Dancy )

    3- نارنگی کلئوپاترا ( Cleopatra )

    علاوه بر ارقام بالا نارنگی اتابکی و محلی ایران هم موجود است ولی به دلیل وسعت کم این ارقام ، زیاد مورد توجه قرار نگرفته است .

    در ادامه به معرفی یکی از ارقام فوق پرداخته می شود و در پست های آینده تمامی ارقام ذکر شده معرفی می شوند .

    نارنگی ساتسوما ( Satsuma )

    نارنگی ساتسوما به پیشنهاد مارکوویچ ، Citrus unshiu Marc نامگذاری شد . اما سوینگل ( یکی از طبقه بندان مرکبات که درباره طبقه بندی مرکبات مطلب مفصلی قرار خواهد گرفت ) آن را جزو رقم Citrus reticulate ذکر نموده است .

    با این که رقم ساتسوما از بذر های کشت شده در جزیره ی تاگاشیمای ژاپن بدست آمده و امروزه به عنوان مهمترین میوه مرکبات ژاپن محسوب می شود ولی منشا این رقم کشور چین است و قرن ها قبل به ژاپن انتقال یافته است . نزدیک به 100 رقم نارنگی ساتسوما وجود دارد که از نظر زمان رسیدن ، شکل میوه و کیفیت داخلی میوه با یکدیگر تفاوت دارند . این گونه نارنگی با آب و هوای نیمه گرمسیری سرد مطابقت یافته است و نیاز به گرمای کمی جهت رسیدن میوه دارد . ( که در ایران به خصوص شمال به نارنگی ژاپنی معروف است )

    در سال 1309 تا 1313 بذر نارنگی ساتسوما به ایران وارد شد و در کاخ دربار پهلوی در شمال ایران کشت شد و سپس به ایستگاه وزارت فلاحت سابق راه یافت . در ایران رقم انشو تا سال 1342 ناشناخته بود ولی با نشان دادن مقاومت به سرما تا 13 درجه زیر صفر از سال 1347 به عنوان اولین نارنگی برای کشت در شمال انتخاب شد .

    بهترین مکان برای کاشت آن در ایران شرق مازندران و شهر ساری یکی از بهترین مکان ها برای کاشت آن می باشد . درختان این گونه از عرض رشد کرده و شکل چتری پیدا می کنند . درختان پر محصول و بی تیغ بوده و میوه دارای پوست صاف و نازک ، پرآب ، نسبتا درشت و پخ با دم کشیده است .

    گروه نارنگی ساتسوما به دو گروه اصلی وازه ( Wase ) و اواری ( Owari ) تقسیم می شوند .

    در گروه اوازه ارقام مهمی چون مثل ایشی کاوا ، هایاشی و میاگاوا قرار می گیرد زمان رسیدن میوه در این دسته در اواسط یا اواخر مهر ماه است و نسبت به گروه اواری خیلی زودرس تر ، کم رشد تر و پا کوتاه تر هستند.

    گروه اواری دارای میوه هایی با اندازه متوسط ، پوست نسبتا صاف با اتصال کم به گوشت ، دارای غدد برجسته و بی بذر است . میوه این گروه کیفیت نسبتا کمتری به گروه اوازه دارند . از ارقام معروف گروه اواری می توان به سوجی یاما ، سیلور هیل و ناگاشی اشاره کرد .

    در سال 1348 ارقام ایشی کاوا ، سوجی یاما و میاگاوا وارد شمال ایران شد . بعد از پیوند این ارقام روی پایه ی پونسیروس ، در باغ بزرگ مهدشت واقع در ساری کشت شد . با بررسی کیفیت میوه نارنگی انشو کشت شده در شمال کشور روشن شد که در غرب مازندران به لحاظ کمی نور و حرارت ، پوست پره ها چرمی و زیر دندان احساس می شود . میزان عملکرد درخت انشو هشت ساله در شرق مازندران حدود 15 تن در هکتار است . کلفتی پوست میوه مربوط به سنگینی خاک ، استفاده از پایه نارنج ، مصرف ازت زیاد و کمبود فسفر است . میوه آن ها بعضا دارای 1-2 بذر بوده و درصد چند جنینی آن بالاست .

    به دلیل رعایت نکردن قوانین قرنطینه ای وقت ، آلودگی ناشی ازبیماری تریستزای درختان اولیه هنوز در ایران باقی مانده است . برداشت محصول مرغوب با میزان قابل قبول از باغ مورد اشاره به دلیل مقاوم بودن پایه و پیوندک به بیماری تریستزا بوده است . تلاش جهت تهیه ی ارقام تجاری عاری از ویروس با استفاده از روش های رایج موفقیت آمیز نبوده است .

    به لحاظ اهمیت دستیابی به ارقام سالم از سال 1376 در دانشکده علوم کشاورزی گیلان با کشت تخمک های تلقیح نشده این ارقام و جنین زایی از بافت نوسلوس ، اقدام به تولید گیاهچه های عاری از ویروس در سال 1377 گردید و این ارقام در اختیار موسسه تحقیقات مرکبات قرار داده شد

     

    http://www.biodiversityexplorer.org/plants/rutaceae/images/hgr-dc05652x.jpg

  • نظرات() 
  • شنبه 27 خرداد 1391

    پاورپوینت بیماریهای درختان میوه

    برای دانلود اینجا کلیک کنید

  • نظرات() 
  • یکشنبه 7 خرداد 1391

     میوه‌ای است با درخت بومی مناطق حاره‌ای قاره آمریکا که اکنون در بسیاری مناطق حاره‌ای از جمله هند، آفریقای جنوبی، سری لانکا و فیلیپین کشت می‌شود.


    درخت آن با نام علمی Carica papaya درختی است کوچک دارای یک ساقه به ارتفاع ۴ تا ۱۰ متر و برگهایی بزرگ به ابهاد ۵۰ تا ۷۰ سانتی است. اندازه میوه آن۱۵ تا۴۵ سانت در طول و قطر آن۱۰ الی ۳۰ سانت بوده و رنگ آن موقعی که رسیده باشد زرد کهربایی تا کمی نارنجی است.

    درخت پاپایا قبل از كشف قاره آمریكا، فقط در نواحی مركزی این قاره، خصوصاً در مكان‌هایی كه امروزه مكزیك و هاوایی نام دارند، وجود داشته است. بعد از كشف قاره آمریكا، این درخت به تمام نواحی روی زمین، كه آب و هوای استوایی دارند مانند فیلیپین، هند، سری‌لانكا، برزیل و حتی آفریقای جنوبی برده شد و امروزه  در حیاط بیشتر خانه‌های مردم این كشورها، می‌توان آن را دید.



    پرورش پاپایا

    پاپایا را می توان در هر زمان از سال، اما ترجیحا در اواخر تابستان کاشته است.

    بهترین روش کشت پاپایا از طریق دانه در گلدان است و سپس انتقال به باغ.

    PPd.JPG (7921 کلمه در ادامه متن)

    این دانه ها معمولا 10 تا 14 روزه جوانه می زنند و کشت این گیاه در مناطقی که درجه حرارت کمتر از 30 درجه F و نور کم دارند امکان پذیر نمی باشد. اگر این گیاه را در مقابل باد سرد مراقبت کنید می تواند سرمای کم را تحمل کند.

    بهترین PH برای کشت پاپایا بین 6-7 می باشد.

    بهترین خاک برای پرورش این گیاه خاک لومی می باشد.توجه داشته باشید خاک مرطوب باعث بروز بیماری در ریشه گیاه می شود.

    فاصله هر گیاه باید 1.5متر و فاصله ردیف ها 3 تا 4 متر باید باشد

    آبیاری:
    این گیاه احتیاج به آب کمی دارد ولی خوب درخت کامل آن در فصل خشک دو هفته یکبار باید آبیاری شود.

    برداشت 
    برداشت این گیاه زمانی انجام می شود که میوه آن به رنگ زرد درامده باشد.


    مهم‌ترین خاصیت این گیاه وجود ماده‌ای به نام «پاپائین» در شیره تنه درخت و همچنین میوه كال آن است. پاپائین ماده‌ای شبیه «پپسین» است؛ پپسین آنزیمی است كه از معده انسان برای هضم پروتئین‌ها ترشح می‌شود. شیره پاپایا همچنین ، ضددرد، ضدعفونی كننده، پائین آورنده فشار خون و آرام‌بخش  است.  جالب است بدانید در هنگام فیلم‌برداری قسمتی از فیلم ایندیاناجونز، یكی از فیلم‌های معروف سینمای جهان، هریسون فورد، هنرپیشه معروف فیلم دچار مصدومیت در ستون مهره‌هایش شد و پزشكان با  پاپائین  او را معالجه كردند. میوه پاپایا خاصیت های غذایی زیادی هم دارد. 

     این میوه را كه بعد از پوست كندن و جدا كردن دانه‌ها قابل استفاده می‌شود، به صورت تازه بعد از غذا و یا مخلوط با سالاد می‌خورند و حتی نوشابه‌های مختلفی از آن تهیه می‌كنند. این میوه به صورت كنسرو هم در بسیاری از نقاط جهان استفاده می‌شود. در بعضی كشورها مانند تایلند از میوه پاپایا، چه خام و چه پخته، غذاهای مختلفی تهیه می‌كنند چون حاوی مقدار زیادی از ویتامین‌ها و مواد معدنی است و به دلیل داشتن پاپائین به هضم غذا كمك می‌كند.  پس حالا متوجه شدید كه چرا با پیدایش اولین نشانه‌های رسیدن میوه درخت پاپایای حیاط خانه، بچه‌ها برای كندن رسیده‌ترین میوه‌ها در بالا رفتن از درخت با خواهرها و برادرهای خود مسابقه می‌دهند.


    تعدادی از فواید پاپایا

    خربزه درختی حاوی آنتی اکسیدان است.

    یکی از فواید خوردن پاپایا پیش گیری از سرطان است. پاپایا یک منبع غنی ازآنتی اکسیدان است که بدن برای جنگ با سلول های عامل سرطان به آن احتیاج دارد. ویتامین E، C و بتاکاروتن آنتی اکسیدان هایی هستند که از همه ی انواع سرطان ها پیشگیری می کنند. بنابراین اضافه کردن یک واحد پاپایا به رژیم روزانه می تواند خطر بروز سرطان را در شما کاهش دهد.

     

    * خربزه درختی برای برطرف کردن مشکلات گوارشی به کار می رود.

    پاپایا منبع فوق العاده ای برای آنزیم های پروتئولیتیک است که در هضم غذا بسیار مهم هستند. مهم ترین این آنزیم ها که در پاپایا یافت می شود پاپایین است که با شکستن پروتئین ها به هضم بهتر غذاها کمک می کند.

    پاپایین یراب افراد مبتلا به فیبروزسیستیک و کسانی که دچار التهاب لوزالمعده هستند، تجویز می شود تا آن چه بدن آن ها به طور طبیعی نمی تواند تولید کند، برای شان بسازد. خوردن خربزه درختی در اینجا هم یک نکته مثبت است چون دریافت دهانی پاپایین بی نظمی های گوارشی کمتری (مثل نفح و سوء هاضمه مزمن) ایجاد می کند. برای این مورد پاپایین عصاره گیری شده، خشک می شود و به صورت قرص در می آید.

    خربزه درختی

    * پاپایا باعث افزایش نیرومندی مردان می شود.

    خربزه درختی دارای آنزیمی موسوم به آرژینین است که موجب افزایش خون رسانی بهتر در مردان می شود.

    * پاپایا مانع پیری زودرس می شود.

    بسیاری از پزشکان طب جایگزین معتقد هستند که یکی از فواید پاپایا پیش گیری از پیری زودرس است. چون باعث می شود بدن به طور مناسب غذا را هضم کند و وقتی غذا به درستی هضم  شود بدن مواد مغذی لازم را دریافت می کند و برای زمان طولانی شاداب می ماند.

    * پاپایا می تواند به عنوان شوینده به کار رود.

    دریافت 150 سی سی آب پاپایا، آب خیار و آب لوبیای سبز در یک دوره ی متناوب 12 ساعته می تواند برای کلون مفید واقع شود. این ترکیب مثل یک شوینده قوی عمل می کند.

    پاپایا سرشار از فیبر است. فیبر در بدن حرکت می کند و خود را به سلول های عامل سرطان کولون وصل می کند. فیبر موجود در پاپایا، توکسین موجود در کلون را بیرون می راند. پس یکی از فواید خربزه درختی پیش گیری از سرطان کلون مخصوصا از طریق ترکیبات فیبری و آنتی اکسیدانی است.

    خربزه درختی

    * پاپایا مانع از حمله و سکته قلبی می شود.

    آنتی اکسیدان های موجود در خربزه ی درختی مانع از اکسیداسیونکلسترول می شود. وقتی کلسترول اکسید می شود پلاک هایی در دیواره رگ های خونی تشکیل می شود که حمله یا سکته  قلبی را سبب می شود.

    هم چنین، فیبر به عنوان عامل کاهش دهنده کلسترول شناخته شده است. فیبر موجود در خربزه درختی؛ ماده ای موسوم به هموسیستئین را به نوعی اسید آمینه ی بی ضرر برای بدن تبدیل می کند که بدن قادر به فرآوری آن است. اما بدون شکستن، هموسیستئین نهایتاً می تواند به دیواره رگ های خونی آسیب بزند و باعث حمله یا سکته قلبی می شود.

    *پاپایا التهاب را درمان می کند.

    پاپایین و کیمو پاپایین ، آنزیم های هضم کننده ی پروتئین یافت شده در خربزه درختی در کم کردن التهاب و بهبود سوختگی ها موثر هستند. پاپایین پروتئین غیرفعال در پوست را تجزیه می کند و بافت های مرده را از سوختگی بر می دارد و از این طریق با کمک به درمان صدمات پوستی، از طرق زیر به بدن کمک می کند:

    پسوریازیس را درمان می کند، زگیل را از بین می برد، عفونت های قارچی روی پوست را از بین می برد و التهاب ناشی ازسرماخوردگی را کم می کند.

    به علاوه ویتامین هایC  و E و بتاکاروتن در درمان التهابات مفید هستند و بنابراین برای درمان آسم، استئوآرتریت و آرتریت روماتوئید و بسیاری از بیماری های التهابی دیگر به کار می روند.

  • نظرات() 
  • یکشنبه 10 اردیبهشت 1391

    درخت زغال اخته :

    نام انگلیسی : CORNELIAN CHERRY

    گیاه زغال اخته به صورت درخت یا درختچه در کنار جریان آب و یا در بیشه ها می روید و از گروه گیاهان گل دار گلبرگ جدا محسوب می شود و در زبان انگلیسی به آن  گویند.


    گل های زغال اخته، زرد رنگ و خوشه ای می باشد و شهد فراوانی برای زنبورهای عسل  دارد . برگ های سبز پررنگ و براق و نوک تیزی دارد. میوه ی آن به شکل بیضی و حدوداً به اندازه ی آلبالوی درشت است و طعم ترش و شیرینی دارد. رنگ میوه ی آن قرمز بسیار خوش رنگ می باشد .

    درختچه ی زغال اخته حدود 300 سال عمر می کند و در حدود 25 سالگی تا 8 متر می رسد. این درخت به طور کلی ارتفاعی حدود 8-4 متر دارد. چوب آن بسیار محکم است و در صنعت نیز کاربرد دارد.

    زغال اخته در منطقه ی وسیعی از اروپا، آسیا به خصوص ایران، ارمنستان و قفقاز می روید. محل رویش این گیاه در ایران، در جنگل های ارسباران، کوه های البرز، منطقه ی الموت، کوهین قزوین و در جنگل های بین مازندران و گیلان می باشد.

    منطقه ی قزوین و رودبار به ویِژه در حاشیه البرز، بیش ترین تولید کننده و صادر کنندگان زغال اخته ی کشور محسوب می شوند. میوه ی زغال اخته در اواخر تابستان آماده ی چیدن است.

    ترکیبات و ارزش غذایی

    میوه ی نرسیده ی آن به علت داشتن اسید زیاد، بسیار ترش است ، ولی میوه ی رسیده ی آن به رنگ قرمز روشن و خوش مزه و شیرین است. این میوه در تابستان، عرضه و معمولاً به صورت تازه مصرف می شود ، ولی به صورت خشک، مربا، کنسرو، ترشی، آب میوه، سس، نکتار، ژله، مارمالاد، سرکه، لواشک و قرص های آنتی اکسیدان نیز مورد استفاده قرار می گیرد.

    این میوه حاوی مقادیر زیادی آهن  ، کلسیم  ، اسید فولیک  ، ویتامین های E ,  B1  ,  B2  , C  و فلاوونوئیدهاست.

    آنتوسیانین موجود در زغال اخته رنگدانه ای از گروه فلاونوئیدها می باشد که عامل رنگ قرمز در گوجه فرنگی  و دیگر میوه هاست. میوه های خانواده ی گیلاس  (CHERRY) و زغال اخته (CORNELIAN CHERRY) حاوی مقادیر بالای آنتوسیانین هستند. حدود 17 ترکیب  آنتی اکسیدان  از خانواده ی گیلاس استخراج شده است که ویتامین E,C و ملاتونین نیز جزء آنها هستند. قرص های آنتی اکسیدان  در برخی کشورهای اروپایی به نام قرص های یکی در روز (ONE DAY) معروف هستند و بدون تجویز پزشک نیز خریدشان برای عموم آزاد است.

    فواید درمانی

    قسمت هایی از این گیاه که در تغذیه درمانی استفاده می شود عبارتند از : میوه ، برگ ، پوست و ریشه درخت.

    1. زغال اخته دارای تانن و اسیدهای آلی، آنتوسیانین ها (گروهی از فلاونوئیدها) به ویژه از خانواده ی فلاون و ایزوفلاون، کاروتنوئیدها، آنتی اکسیدان ملاتونین ( که به صورت قرص آنتی اکسیدان حاصل از فرآورده های طبیعی به بازار عرضه می شود) می باشد. آنتی اکسیدان ها  مقاومت بدن در برابر بیماری های غیرواگیر که از رادیکال آزاد تولید می شود را بالا می برند و به پیش گیری از صدمه به سلول ها و بافت های بدن در مقابل این رادیکال های آزاد کمک می کنند. رادیکال های آزاد، داخل بدن تولید می شوند و یا از طریق عوامل محیطی وارد بدن می گردند.رادیکال آزاد اتمی با یک کمبود الکترون در آخرین مدار خود است و می تواند به بافت های بدن آسیب برساند و بیماری هایی چون بیماری قلبی  ، سرطان  ، دیابت  ، تصلب شرایین، آب مروارید  ، آرتروز  و آرتریت را به وجود آورد. آنتی اکسیدان هایی چون فلاونوئیدها، ویتامین E , C ، ملاتونین، آنتوسیانین ها با دادن یک الکترون، باعث خنثی شدن رادیکال های آزاد بدن می شوند ، در نتیجه از این بیماری ها جلوگیری می کند.

    2. مقدار فروکتوز و گلوگز زغال اخته کم است و مصرف آن برای افراد چاق و بیماران دیابتی  مشکلی به وجود نمی آورد. حتی جوشانده ی برگ آن با گل توت فرنگی  برای درمان دیابت  (مرض قند) مؤثر است.

    3. هورمون ملاتونین موجود در آن خواب انسان را راحت و عمیق می کند. این عمل به طور طبیعی و روزمره انجام می شود. این هورمون مسئولیت تنظیم ریتم 24 ساعته ی، روز و شب بدن را به عهده دارد. زغال اخته حاوی مقادیر زیادی ملاتونین است.

     

    4. پوست زغال اخته تب بر است و در رفع اسهال مؤثر می باشد. حتی میوه ی آن نیز اثر قابض دارد ، از این رو خوردن آن در رفع اسهال و ورم معده مؤثر است. برای درمان اسهال بهتر است یک قاشق سوپخوری زغال اخته را با یک فنجان آب سرد مخلوط نموده و آن را به مدت 5 دقیقه بجوشانید و پس از 15 دقیقه دم کشیدن آن را صاف کرده و هر روز 2 تا 6 فنجان بنوشید.

    5. محققی به نام دکتر LECLERC,H. نشان داده است که جوشانده ی پوست زغال اخته در درمان بیماری مالاریا مؤثر است. جوشانده ی 60 گرم پوست درخت زغال اخته در یک لیتر آب اثر تب بر و ضد مالاریا دارد. جوشانده ی فوق را باید به تدریج صبح و ظهر و شب به میزان 1 یا 2 استکان با کمی قند میل نمود.

    6. زغال اخته به عنوان ضد اتصال چند نوع باکتری در ادرار و مدفوع شناخته شده است؛ به عبارت دیگر زغال اخته به خروج باکتری ها از بدن کمک می کند. باکتری اشرشیاکلی عامل 85 درصد عفونت های مجاری ادراری  است. یکی از متداول ترین عفونت ها، التهاب مثانه است که به ویژه در خانم ها شایع است. که به نظر می رسد اسید بنزوئیک موجود در زغال اخته در ایجاد خواص درمانی و پیشگیری نقش داشته باشد؛ هر چند تحقیقات اخیر نشان می دهند که این اثر احتمالاً به دلیل وجود پلیمری در زغال اخته است که ماهیت آن هنوز شناخته نشده است. این ملکول ناشناخته از اتصال اشرشیا کلی، به دیواره ی مثانه و مجاری ادراری جلوگیری می کند و به این ترتیب، از رشد و تکثیر باکتری و ایجاد عفونت، جلوگیری می کند. لازم به ذکر است که زغال اخته نمی تواند جایگزین آنتی بیوتیک شود، اما استفاده از این میوه و آب آن می تواند اثر داروهای مورد استفاده در این شرایط را تقویت کند.

    7. همچنین دریافت منظم آب زغال اخته برای اسیدی کردن ادرار در افراد مبتلا به ادرار بدبو و سنگ های ادراری مؤثر است. اگر سنگ کلیه  از جنس کلسیمی باشد ، آب زغال اخته در رفع آن اثر چشمگیری دارد .

    8. زغال اخته در بند آمدن خون مؤثر است. لذا خوردن میوه ی خام و سایر فرآورده های آن برای بیماران توصیه می شود. در این رابطه ابوعلی سینا دانشمند و پزشک مشهور اسلام، آب زغال اخته را برای شستشوی زخم های جلدی و گرد ریشه ی آن را برای التیام زخم  ها بکار می برد.

    9. شربت زغال اخته ضد عطش است. خصوصاً در تابستان برای جلوگیری از گرمازدگی  نوشیدن شربت آن بسیار مؤثر است.

    10. نظریه ای وجود دارد که زغال اخته برای درمان شب ادراری  بچه ها هم مفید است. بدین منظور 30 گرم برگ آن را در یک لیتر آب بریزید و آن را بقدری بجوشانید تا یک سوم آن بخار شود و پس از صاف نمودن آن را با شکر شیرین کنید و قبل از خواب 1 فنجان به کودک بدهید.

    علت ناشناخته بودن زغال اخته در ایران

    این میوه و فواید زیاد آن در ایران ناشناخته مانده است بدین دلیل که ؛

    1- این میوه به صورت بسته بندی غیربهداشتی ، فله ای و عمدتاً توسط دست فروشان دوره گرد عرضه می گردد.

    2- متخصصان صنایع غذایی در مورد صنایع تبدیلی این میوه مثل خشک کردن، مربا، شربت، ژله، مارمالاد و ... تحقیقات انجام نداده اند.

    3- متخصصان علم تغذیه در مورد تأثیر زغال اخته بر سلامتی بدن تحقیقاتی انجام نداده اند.

    4- متخصصان داروساز در مورد تولید داروهای ضد اکسیدان و ضدالتهابی و ... این میوه بررسی های لازم را به عمل نیاورده اند


    http://www.nurserytrees.com/overst1.jpghttp://www.mortonarb.org/images/stories/advice/fruitstreesshrubs/06_Cornelian_Cherry_Dogwood.jpg

  • نظرات() 
  • یکشنبه 3 اردیبهشت 1391

    گیاه گلابی بومی آسیای غربی و اروپای شرقی مخصوصاً نواحی شمال غربی ایران و کوههای قفقاز می باشد. گلابی بعد از سیب مهم ترین میوه دانه دار دنیا و ایران به شمار می آید. گلابی را در زبان عربی سَفرجَل یا عَرمُوط و در زبان انگلیسی PEAR می گویند.

    گلابی میوه ای است سبز یا زرد رنگ ، آبدار و مخروطی شکل که دارای طعمی خوش و معطر است. گلابی را شاه میوه یا آمرود هم می نامند و به میوه پیوندی و شاداب آن شاه آمرود گویند.

    گونه های مختلف گلابی طعم های گوناگون از ترش تا شیرین دارند . این میوه حاوی ویتامین های E  و C ، کلسیم ، آهن، منیزیم  و روی  است. چون گلابی میوه ای آبدار و حاوی ویتامین C  می باشد ، در زیبایی پوست شما بسیار مؤثر است. یکی از خواص گلابی ملین بودن آن است . همچنین دانه های ریزی که در موقع خوردن گلابی زیر دندان احساس می کنید، برای دفع مواد زائد بدن بسیار مؤثر است.

    گیاه گلابی و انواع آن

    درخت گلابی در برابر سرما از سیب حساس تر است. گل های گلابی در بهار کمی زودتر از سیب باز می شوند ، به همین دلیل بیشتر در معرض خطر سرمای بهاره قرار می گیرند . در تابستان، گیاه گلابی گرما را بیشتر از سیب تحمل می کند. گل و میوه گلابی در انتهای شاخه ها و سیخک های دو ساله بوجود می آید ، بنابراین هنگام هرس درختان بارور ، باید در حفظ سیخک ها دقت کرد. میزان محصول در باغ های معمولی به 45 تن در هکتار می رسد. تعداد ارقام گلابی موجود در ایران حدود 120 نوع است. مهمترین ارقام بومی عبارتند از :

    شاه میوه کرج ، شاه میوه خراسان ، شاه میوه اصفهان ، گلابی نطنز کاشان ، محمدعلی مشهد ، سه فصله کرج ، سیبری ، گلابی پیغمبری .

    از گلابی های خارجی نیز که کم و بیش در ایران کشت می شوند می توان : آنژو، وینترنلیس، بارتلت، دوشس، ژاندارک، باسه، کولمار، بوره ژیفار و دوینه دوکومیس را نام برد. بارتلت که در اروپا بنام ویلیامز مشهور است، مهم ترین و پر کشت ترین گلابی در دنیا به شمار می رود.

    یک نوع گلابی جنگلی که در کهکیلویه می روید و تخم آن زیاد است را انجوجک می نامند. میوه آن قابل استفاده نیست، ولی زمانی که میوه روی خاک می افتد و می پوسد، تخم آن را جمع آوری می کنند که استفاده درمانی زیادی دارد.

    خواص درمانی گلابی

    قسمت هایی از درخت گلابی که مورد استفاده غذایی و درمانی قرار می گیرد: 1- میوه 2- برگ 3- پوست درخت آن است. گلابی را می توان بصورت خام یا پخته ( مربا و کمپوت) مصرف کرد.

    • گلابی میوه ای عالی و گوارا و پرآب است که خاصیت لینت دهندگی دارد. افرادی که یبوست دارند سعی کنند 1 تا 2 عدد گلابی در روز بخورند و بلافاصله 1 لیوان آب ولرم بنوشند که خاصیت ملین آن قوی تر شود.

    • گلابی میوه ای است که به آسانی هضم و جذب بدن می شود.

    • گلابی دارای دانه های بسیار ریزی است که خصوصاً نزدیک هسته آن زیاد است. این دانه ها از جنس سلولزاست و در دستگاه گوارش هضم نمی شود. از این رو با عبور از دستگاه گوارش ، معده و روده را پاک می کند و کلیه مواد زائد باقیمانده در شکم را دفع می کند.

    • پوست گلابی که در معرض نور خورشید قرار دارد ، از نظر ویتامین ها غنی تر است. به علاوه قسمت عمده فیبر گلابی در پوست آن است ، لذا نباید هنگام خوردن ، پوست آن را جدا کنید.

    • کسانی که مبتلا به  فشار خون  هستند ، اگر به طور مرتب گلابی بخورند خون آنها تصفیه خواهد شد .

    • گلابی برای غدد داخلی بدن بسیار مفید است . تانن و پتاسیم آن، اسید اوریک را به هر اندازه که باشد حل می کند. به همین جهت افراد مبتلا به نقرس، آرتروز و رماتیسم می توانند از آن بهره زیادی ببرند.

    • گلابی برای معالجه امراض سینه یک میوه عالی است و این خاصیت مربوط به تانن آن است و اگر گلابی کمی گس باشد برای سینه بهتر است.

    • گلابی به علت دارابودن ارسنیک رعشه را درمان می کند.

    • ماده مهم دیگری که در گلابی موجود است عنصر بور( BORON ) است که با افزایش جذب کلسیم ، از بروز پوکی استخوان  به خصوص در زنان یائسه  جلوگیری می کند.

    • موادی که برای استخوان ها مفیدند، برای مغز نیز نافع اند. گلابی هم از این قاعده مستثنی نیست و از میوه هایی است که برای حافظه  و تمرکز حواس مفید است.

    • مواد موجود در گلابی برای تقویت بدن پس از بیماری هایی که نیرو و توان انسان را تحلیل می برد، بسیار مفید است. شاید به همین دلیل است که برای بیماران کمپوت گلابی می بریم. در دوران نقاهت بیماری هایی چون سل، کم خونی و ضعف شدید خوردن مخلوط آب گلابی و به بسیار مفید است.

    • گلابی یکی از میوه های ضدعفونی کننده یا ضد مسمومیت است و این خاصیت به دلیل ادرارآور و ملین بودنش است.

    • گلابی موجب شادابی و طراوت بدن و پوست  می شود.

    • گلابی برای بیماران دیابتی میوه بسیار مناسبی است ، چون قسمت اعظم قند آن سلولز، سوربیتول و لوولوز است . شاید به همین دلیل حکیم عالیقدر ایرانی ابوعلی سینا، گلابی یا کمپوت آن را برای اکثر بیماران مجاز دانسته و آن را" شاه میوه" خوانده است.

    • گلابی ترشح بزاق را افزایش می دهد ،در نتیجه هضم غذا را آسان می کند . پس پوره آن برای سالمندان بسیار مفید است.

    • فیبر موجود در گلابی لینین(LININ) است که غیرقابل حل بوده و برای کاهش کلسترول خون  بسیار مؤثر است.

    در مورد برگ آن؛

    • جوشانده برگ گلابی برای کلیه بسیار مفید است ، چون ادرارآور ، ضدعفونی کننده و میکروب کش مثانه است. از این رو مبتلایان به عفونت ادراری  حتماً باید آن را مصرف کنند. سنگ مجرای ادرار را دفع می کند ، برای این منظور100 گرم برگ جوان درخت گلابی را در یک لیتر آب به مدت 20 دقیقه دم کنید و آن را در سه وعده به میزان 1 تا 2 استکان تناول کنید.

    • دم کرده برگ گلابی دارویی شفابخش برای بی خوابی  است، اعصاب را آرام می کند و سردردهای میگرنی  را درمان می کند.

    • انجوجک که تخم گلابی جنگلی است ، دفع کننده کرم است و اعصاب متشنج را تسکین می دهد و اگر آن را کوبیده و شیره آن را بگیرند ، برای بندآمدن خونریزی زیاد در قاعدگی  مفید است.

    تذکر :

    * هضم پوست گلابی کمی مشکل است، از این رو کسانی که معده ضعیفی دارند آن را با پوست نخورند یا آن را بصورت کمپوت مصرف کنند.

    * بهتر است گلابی کاملاً رسیده را مصرف کنید تا خواص آن بیشتر و هضم آن راحت تر باشد.

    * بهتر است پس از خوردن گلابی آب سرد ننوشید ، زیرا در افراد حساس ایجاد نفخ می کند.

    حدیث:

    امام صادق علیه السلام فرمودند :

    " گلابی معده را پاک و آن را تقویت می کند" و باز فرموده اند: " خوردن گلابی در حال سیری سودمندتر از خوردن آن در حال گرسنگی است. کسی که دلش گرفته و اندوهناک است ، باید گلابی را بعد از غذا بخورد."

    مواد موجود در 100 گرم گلابی خام

    انرژی 58 کیلو کالری
    کربوهیدرات 15 گرم
    فیبر خام 3/1 گرم
    فیبر خوراکی 8/2 گرم* (منبع خوب)
    کلسیم 11 میلی گرم
    آهن 25/0 گرم
    روی 12/0 گرم
     پتاسیم 125 میلی گرم* (منبع خوب)
    فلوئور 18 میکروگرم* (منبع خوب)
    ویتامین A 9/1 RE
    ویتامین E 4/0 میلی گرم* (منبع خوب)
    ویتامین C 4 میلی گرم
     فولات  7 میکروگرم* (منبع خوب)

    انرژی 58 کیلو کالری
    کربوهیدرات 15 گرم
    فیبر خام 3/1 گرم
    فیبر خوراکی 8/2 گرم* (منبع خوب)


  • نظرات() 
    • تعداد صفحات :6
    • 1  
    • 2  
    • 3  
    • 4  
    • 5  
    • 6  

    خبرنامه علم کشاورزی

      برای عضویت در خبرنامه ایمیل خود را در کادر زیر ثبت کنید دقت داشته باشید که حتما ایمیل ارسالی از طرف ما را تایید کنید.:

    PageRank Checking Icon

    آخرین پست ها


    نویسندگان


    نظرسنجی

    • آیا مطالب وبسایت راضی کننده است؟




    آمار وبلاگ

    • کل بازدید :
    • بازدید امروز :
    • بازدید دیروز :
    • بازدید این ماه :
    • بازدید ماه قبل :
    • تعداد نویسندگان :
    • تعداد کل پست ها :
    • آخرین بازدید :
    • آخرین بروز رسانی :

    اَبر برچسبها